{"id":10135,"date":"2024-02-24T11:51:56","date_gmt":"2024-02-24T10:51:56","guid":{"rendered":"https:\/\/letrat.eu\/?p=10135"},"modified":"2024-04-08T20:31:58","modified_gmt":"2024-04-08T19:31:58","slug":"zemrat-dikur-skishin-hile-as-falsitet-erosi-i-turperuar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/letrat.eu\/?p=10135","title":{"rendered":"Zemrat dikur s&#8217;kishin &#8220;hile&#8221; as falsitet (Erosi i turp\u00ebruar)!"},"content":{"rendered":"<p><strong>Modernizmi i bujsh\u00ebm, dhe Erosi i &#8220;skllav\u00ebruar&#8221;<\/strong><br \/>\n<em>(s. guraziu &#8211; ars poetica, shk 24)<\/em><\/p>\n<p>&#8230;mund dhe t\u00eb heshtet si fakt, nuk shembet bota, por modernizmi yn\u00eb i bujsh\u00ebm sikur dhe dashurin\u00eb e ka &#8220;tjet\u00ebrsuar&#8221;, jo mbase &#8220;degraduar as zhvler\u00ebsuar&#8221;&#8230; mir\u00ebpo s&#8217;\u00ebsht\u00eb m\u00eb si\u00e7 na ishte dikur, q\u00eb nga paranjeriu, q\u00eb nga koh\u00ebrat e mitologjis\u00eb s&#8217;pati l\u00ebvizur gj\u00eb, s&#8217;pati ndryshuar as p\u00ebr nj\u00eb nuanc\u00eb, pati ngelur e nj\u00ebjta dashuri, p\u00ebrher\u00eb ajo &#8220;klasikja&#8221;, qe ruajtur origjinaliteti si dashuri e thjesht\u00eb, e \u00e7ilt\u00ebr, e past\u00ebr, pa paragjykime, pa motive t\u00eb fshehura, pa &#8220;planin A dhe B&#8221;, dashuri e falur jokushtimisht, e dhuruar nga zemra dhe me gjith\u00eb zemr\u00ebn, dashuri e lir\u00eb dhe e pafajshme&#8230;<\/p>\n<p>\u2026pothuaj 1 shekull e gjysm\u00eb m\u00eb p\u00ebrpara piktori Meteyard e dinte, kan\u00eb kaluar 123 vite t\u00eb piktur\u00ebs&#8230; dhe afro 80 vite nga vdekja e piktorit, jetoi sa jetoi, pikturoi sa pikturoi dhe Meteyard qe nisur udh\u00ebs s\u00eb amshimit andej n\u00eb jet\u00ebp\u00ebrtejm\u00ebn e vet, mir\u00ebpo n\u00eb t\u00eb k\u00ebndejmen do e linte &#8220;d\u00ebshmin\u00eb e vet pikturale&#8221;, tashm\u00eb e kemi para syve tan\u00eb, mund ta zb\u00ebrthejm\u00eb, mund t&#8217;merremi me analizat, me kritikat, me sintezat, n\u00eb vepr\u00ebn e tij e shohim Kupidonin e lidhur, shigjetat anash, flatrat e tij vjollc\u00eb sikur gjith\u00eb sfondin e mbushin me zymt\u00ebsi, dhe ai vet\u00eb qejfprishur, fare i pik\u00eblluar, e qart\u00eb se Meteyard e dinte, 1 shekull m\u00eb von\u00eb n\u00eb koh\u00ebn ton\u00eb dhe Erosi (Amori, ose Kupidoni) s&#8217;i ka pun\u00ebt aq mir\u00eb, thuase prore i lidhur, i prangosur (ekzakt\u00ebsisht ashtu si n\u00eb piktur\u00ebn e tij)&#8230;<\/p>\n<p>&#8230;mund dhe t\u00eb hesht njeriu, u muar vesh, por s&#8217;ka si mohohet, p\u00ebr fat t\u00eb keq tashm\u00eb i gjith\u00eb klasicizmi i romancave sikur \u00ebsht\u00eb pllakosur nga &#8220;dekadenca&#8221;, thuase amoriadat klasike na qenkan demoduar, na qenkan tejkaluar, thuase u ka r\u00ebn\u00eb &#8220;boja&#8221; : ) sidoqoft\u00eb, shkurt e tro\u00e7 fort i sakt\u00eb &#8220;parashikimi&#8221; piktural i Meteyard, ndoshta shenjat e para qen\u00eb shfaqur at\u00ebher\u00eb n\u00eb koh\u00ebn e tij, prandaj qe marr\u00eb me piktur\u00ebn, nuk \u00ebsht\u00eb se i pati shkrepur mendja kot por padyshim i frym\u00ebzuar nga muzat, do kalonte 1 shekull dhe tek n\u00eb koh\u00ebn ton\u00eb kthjellt\u00ebsia e iluminizmit artistik do e b\u00ebnte t\u00eb veten, qart\u00ebsia do ishte e plot\u00eb, tashm\u00eb p\u00ebr ne gjith\u00e7ka e qart\u00eb, kristal&#8230;<\/p>\n<p>&#8230;pra, si\u00e7 e cek\u00ebm fare n\u00eb hyrje, q\u00eb nga lasht\u00ebsia pati ngelur e nj\u00ebjta dashuri, s&#8217;pati l\u00ebvizur gj\u00eb, s&#8217;pati ndryshuar as p\u00ebr nj\u00eb nuanc\u00eb, p\u00ebrher\u00eb ajo &#8220;klasikja&#8221; (mbase kujdesej vet\u00eb per\u00ebndesha Af\u00ebrdita, her\u00eb Venera her\u00eb Af\u00ebrdita, kuptohet sipas vendit dhe kuvendi) &#8211; ok, me p\u00ebrjashtim ndoshta aty-k\u00ebtu t\u00eb romancave romako-perandorake, meq\u00eb njihet tashm\u00eb dhe ana tjet\u00ebr e &#8220;medaljonit&#8221; klasik, Vener\u00ebn at\u00ebbot\u00eb e pati pllakosur psikoza e amullis\u00eb, stresi dhe depresioni, e sidomos depresioni, e pati p\u00ebsuar pastaj madje dhe Ovidi i ngrat\u00eb, pa asnj\u00eb pik\u00eb faji ta pat\u00ebn d\u00ebnuar, p\u00ebrz\u00ebn\u00eb, ekzilosur, sipas meje t\u00eb gjitha fajet duhet t&#8217;i mvisheshin per\u00ebndesh\u00ebs Venera &#8211; p\u00ebr fat t\u00eb keq, nj\u00eb Kaligula, nj\u00eb Nero, nj\u00eb Agripina e vetme dhe tani sikur ia &#8220;prishin&#8221; gjith\u00eb v\u00ebrtet\u00ebsin\u00eb pohimit ton\u00eb, p\u00ebrndryshe gjith\u00e7ka sa tham\u00eb m\u00eb lart, p\u00ebrve\u00e7 bishtit me Kaligula-Agripinat, q\u00ebndron, fjala jon\u00eb e ngopur \u00ebsht\u00eb me sakt\u00ebsin\u00eb : )<\/p>\n<p>[ ngjitur: Sidney H. Meteyard (1868-1947) &#8211; <strong>Shpresa duke e ngush\u00eblluar Erosin e &#8220;lidhur&#8230; skllav\u00ebruar&#8221;<\/strong>, 1901 ]<\/p>\n<p><a  href=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/03\/sidney_meteyard_erosi_arspoetica_opt.jpg\" data-rel=\"lightbox-gallery-0\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone wp-image-10136 size-full\" src=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/03\/sidney_meteyard_erosi_arspoetica_opt.jpg\" alt=\"\" width=\"1278\" height=\"1246\" srcset=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/03\/sidney_meteyard_erosi_arspoetica_opt.jpg 1278w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/03\/sidney_meteyard_erosi_arspoetica_opt-300x292.jpg 300w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/03\/sidney_meteyard_erosi_arspoetica_opt-1024x998.jpg 1024w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/03\/sidney_meteyard_erosi_arspoetica_opt-768x749.jpg 768w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/03\/sidney_meteyard_erosi_arspoetica_opt-50x50.jpg 50w\" sizes=\"auto, (max-width: 1278px) 100vw, 1278px\" \/><\/a><\/p>\n<p>\u2026n\u00ebse t&#8217;i sillnim nd\u00ebrmend p\u00ebrrallat, imagjinatat novelistike t\u00eb s\u00eb kaluar\u00ebs, s&#8217;do ta kontestonte kush se, bie fjala Dul\u00e7ineja mund t&#8217;ket\u00eb vuajtur pa hile p\u00ebr Don Kishotin e vet, e sakt\u00eb se nuk ekzistonte, ishte nj\u00eb e dashur &#8220;imagjinare&#8221; por ec e dije, ndoshta dhe krijesat e imagjinat\u00ebs vuajn\u00eb, pakashum\u00eb nj\u00ebsoj si\u00e7 vuajn\u00eb dhe princeshat e p\u00ebrrallave (p\u00ebrndryshe as k\u00ebto t\u00eb fundit s&#8217;do vuanin, apo jo &#8211; meq\u00eb dhe p\u00ebrrallat ujdisen me ndihm\u00ebn e imagjinat\u00ebs, sikur dhe zhanret e letraristik\u00ebs&#8230; jo patjet\u00ebr romanet duhet t&#8217;jen\u00eb ndodhi realistike, e dinte dhe Servantesi, e dinte dhe Jakov Xoxa teksa merrej me &#8220;Lumin e Vdekur&#8221; etj etj)&#8230;<\/p>\n<p>&#8230;shkurt, nj\u00ebsoj si dhe Elena e p\u00ebrrallave arturiane q\u00eb vuante p\u00ebr Lancelotin, Elena e ngrat\u00eb pati dashuruar si\u00e7 vet\u00ebm princeshat e k\u00ebshtjellave din\u00eb t\u00eb dashurojn\u00eb, madje pati dh\u00ebn\u00eb shpirt nga &#8220;dashuria&#8221;, aq fatkeqe, p\u00ebrrall\u00eb aq e dhimbshme, s&#8217;ka njeri q\u00eb nuk i k\u00ebputet zemra, vdiq e shkoi pa iu &#8220;kthyer&#8221; kurr\u00eb dashuria, gjith\u00e7ka q\u00eb kishte n\u00eb zem\u00ebr ia pati falur Lancelotit, derisa zemra i qe b\u00ebr\u00eb shkrumb, djegur e p\u00ebrv\u00ebluar, sepse zemrat e klasicizmit s&#8217;dinin ndryshe, o dashuronin p\u00ebrjet\u00ebsisht o fare, zemrat dikur s&#8217;kishin as &#8220;hile&#8221; as falsitet hipokritik, ishin zemrash 100% t\u00eb sinqerta, as Lanceloti s&#8217;e pati shp\u00ebrfillur, por dhe ai vet\u00eb mund ta ket\u00eb humbur zemr\u00ebn duke rendur pas Ginevr\u00ebs, dmth. s&#8217;\u00ebsht\u00eb se na kishte &#8220;faj&#8221; p\u00ebr pafat\u00ebsin\u00eb e Elen\u00ebs, t&#8217;i thoshte &#8220;po&#8221; duke qen\u00eb e v\u00ebrteta krejt ndryshe, ashtu do ishte m\u00ebkat tep\u00ebr i madh\u2026<\/p>\n<p>(ja, mos i merrni fjal\u00ebt e mia t\u00eb gatshme, e v\u00ebrteta shihet dhe n\u00eb piktur\u00ebn e artistit Draper, Lanceloti fare i &#8220;hutuar&#8221; pas Ginevr\u00ebs, ishte e supozuar q\u00eb ai t&#8217;na ishte kalor\u00ebs i hutuar rreth trim\u00ebris\u00eb, rreth problemeve t\u00eb mbret\u00ebris\u00eb, rreth politikave t\u00eb mbretit Artur, e jo t\u00eb hutohej pas bukurosheve t\u00eb huaja : )<\/p>\n<p>As Erosi as Kupidoni s&#8217;i kan\u00eb pun\u00ebt dhe aq p\u00ebr lakmi!<br \/>\n[ piktura: Herbert James Draper (1863-1920) &#8211; <strong>Lanceloti dhe Ginevra<\/strong>, ~1890 ]<\/p>\n<p><a  href=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/03\/artk_herbert_j_draper_lanceloti_dhe_ginevra_opt.jpg\" data-rel=\"lightbox-gallery-0\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-14469\" src=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/03\/artk_herbert_j_draper_lanceloti_dhe_ginevra_opt.jpg\" alt=\"\" width=\"1700\" height=\"1073\" srcset=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/03\/artk_herbert_j_draper_lanceloti_dhe_ginevra_opt.jpg 1700w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/03\/artk_herbert_j_draper_lanceloti_dhe_ginevra_opt-300x189.jpg 300w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/03\/artk_herbert_j_draper_lanceloti_dhe_ginevra_opt-1024x646.jpg 1024w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/03\/artk_herbert_j_draper_lanceloti_dhe_ginevra_opt-768x485.jpg 768w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/03\/artk_herbert_j_draper_lanceloti_dhe_ginevra_opt-1536x969.jpg 1536w\" sizes=\"auto, (max-width: 1700px) 100vw, 1700px\" \/><\/a><\/p>\n<p>\u2026shkurt, dikur pati qen\u00eb ndryshe, ishte se \u00e7\u2019na ishte, tani secil\u00ebn her\u00eb e m\u00eb tep\u00ebr duke u nd\u00ebrlikuar gj\u00ebrat, tashm\u00eb Erosi t\u00ebr\u00eb dit\u00ebn duket i trullosur, ia hedhin secil\u00ebn her\u00eb e m\u00eb shpesh, pothuaj secil\u00ebn her\u00eb shigjetat i shkojn\u00eb huq, sorollatet me at\u00eb naivitetin engj\u00ebllor, e p\u00ebrqeshin, e p\u00ebrbuzin, e p\u00ebrtallin, madje shpesh dhe e lidhin, ia palosin flatrat, shigjetat p\u00ebrtok\u00eb, harkun diku pas shkurreve &#8211; thjesht s&#8217;mund t\u00eb shtyhet me 1001 falsitete internetike, me 1001 butona t\u00eb iPhone, me 1001 \u00e7udira t\u00eb Fb, tani madje dhe \u00e7up\u00ebrlinat thuase e kan\u00eb &#8220;koduar&#8221; secilin truk, thuase i shpikin vet\u00eb nga 1001 veg\u00ebza t\u00eb &#8220;zem\u00ebr-inteligjenc\u00ebs&#8221; : )<\/p>\n<p><em>(sguraziu &#8211; ap, shk 22, aktualizuar 2024)<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Modernizmi i bujsh\u00ebm, dhe Erosi i &#8220;skllav\u00ebruar&#8221; (s. guraziu &#8211; ars poetica, shk 24) &#8230;mund dhe t\u00eb heshtet si fakt, nuk shembet bota, por modernizmi yn\u00eb i bujsh\u00ebm sikur dhe dashurin\u00eb e ka &#8220;tjet\u00ebrsuar&#8221;, jo mbase &#8220;degraduar as zhvler\u00ebsuar&#8221;&#8230; mir\u00ebpo&hellip; <a href=\"https:\/\/letrat.eu\/?p=10135\" class=\"more-link\">Lexo <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[13],"tags":[],"class_list":["post-10135","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-classic"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10135","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=10135"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10135\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=10135"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=10135"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=10135"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}