{"id":11912,"date":"2022-11-09T13:45:05","date_gmt":"2022-11-09T12:45:05","guid":{"rendered":"https:\/\/letrat.eu\/?p=11912"},"modified":"2024-04-09T06:14:27","modified_gmt":"2024-04-09T05:14:27","slug":"truri-i-ajnshtajnit-ishte-low-tech-packa-se-racional","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/letrat.eu\/?p=11912","title":{"rendered":"Truri i Ajnshtajnit ishte &#8220;Low Tech&#8221;, pa\u00e7ka se Racional!"},"content":{"rendered":"<p><em>S. Guraziu &#8211; AP Sh 2017 (di\u00e7 si Humoresk\u00eb&#8230;)<\/em><\/p>\n<p>Kujdes si e &#8220;p\u00ebrdorni&#8221; trurin, mos e mbushni me thashetheme e gj\u00ebrash kot, p\u00ebrdoreni racionalisht. Sepse kapaciteti i trurit p\u00ebr &#8220;depozitat&#8221; nuk \u00ebsht\u00eb i pakufizuesh\u00ebm. N\u00eb fakt, ekspert\u00ebt e kan\u00eb matur sakt\u00eb kapacitetin ton\u00eb p\u00ebr &#8220;memorizim&#8221; \u2013 \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm 4 TB (terabytes), thon\u00eb ata. Larg keqkuptimit, kjo s&#8217;\u00ebsht\u00eb pak, por dmth. gjith\u00e7ka q\u00eb kemi n\u00eb kok\u00eb do zinte vend n\u00eb 80 disqe &#8220;blu ray&#8221;!<\/p>\n<p>Pastaj trurin duhet ta shihni pakashum\u00eb si ato trakat e vjetra magnetike t\u00eb audio-kasetave, padyshim ju kujtohen. Me sa mbaj mend, n\u00eb to mund t\u00eb in\u00e7izohej n\u00eb t\u00eb dy &#8220;kahjet&#8221;. Por vet\u00ebm 2-3 her\u00eb, in\u00e7izimet e m\u00ebpastajme s&#8217;ishin kurr\u00eb kualitative. P\u00ebr ta kuptuar k\u00ebt\u00eb &#8220;degradim&#8221; s&#8217;na duhet fare ndihma e ekspert\u00ebve. Sikur dhe vet\u00eb mund ta hetojm\u00eb fenomenin e r\u00ebnies s\u00eb cil\u00ebsis\u00eb s\u00eb mbamendjes.<\/p>\n<p>P\u00ebr rinor\u00ebt s&#8217;vlen, kuptohet, por shumkush nga ne mund ta ket\u00eb p\u00ebrshtypjen q\u00eb dikur n\u00eb rini m\u00eb leht\u00eb i mbanim mend gj\u00ebrat, apo jo. Tutje secil\u00ebn her\u00eb e m\u00eb v\u00ebshtir\u00eb. Sepse padyshim ka t&#8217;b\u00ebj\u00eb me &#8220;fshirjen&#8221; e shpesht\u00eb dhe me in\u00e7izimet e reja pa kualitet. Nj\u00ebsoj pra, e nj\u00ebjta mang\u00ebsi e audio-kasetave t\u00eb dikurshme magnetike.<\/p>\n<p>Kuptohet, tashm\u00eb disqet &#8220;blu ray&#8221; jan\u00eb teknologji shum\u00eb m\u00eb e avancuar, me qindra n\u00eb mos mij\u00ebra audio-kasetash do zinin vend n\u00eb 1 disk t\u00eb vet\u00ebm. Fjal\u00ebt e fundit t\u00eb teknologjis\u00eb jan\u00eb pik\u00ebrisht mburrjet lidhur me disqet e tilla &#8220;blu ray&#8221;. Pse jo, le t\u00eb mburren, ua heqim kapel\u00ebn mrekullive moderne. P\u00ebr t&#8217;i ujdisur ato, shkenc\u00ebtar\u00ebt thuase vet\u00eb Drit\u00ebs ia pat\u00ebn b\u00ebr\u00eb me hile, dmth. \u00ebsht\u00eb nj\u00eb lloj &#8220;teknologjie e drit\u00ebs&#8221;. Mir\u00ebpo s&#8217;na garanton kush q\u00eb truri yn\u00eb funksionuaka sipas metod\u00ebs &#8220;blue ray&#8221;.<\/p>\n<p>Si garanci e &#8220;jogarancis\u00eb&#8221; (di\u00e7 m\u00eb t\u00eb p\u00ebraf\u00ebrt me arsyen) ia vlen t\u00eb dyshojm\u00eb, ndoshta as vet\u00eb truri i Ajnshtajnit s&#8217;ishte &#8220;blu ray&#8221;. Por thjesht aso tekno-dekadence e shiritave &#8220;lyer&#8221; me magnetizmin. Si\u00e7 e dim\u00eb ai pati kontribuar dhe vet\u00eb p\u00ebr shkencat optike, madje dhe Nobelin e pati fituar &#8220;lidhur&#8221; me optikat. Kontributi i dhjetra shkenc\u00ebtar\u00ebve ndihmoi p\u00ebr shpikjen m\u00eb von\u00eb t\u00eb disqeve t\u00eb ndryshme, jo vet\u00ebm t\u00eb atyre &#8220;blu ray&#8221;.<\/p>\n<p>Pra Ajnshtajni ishte vet\u00eb kontributor i madh p\u00ebr shkencat &#8220;high tech&#8221;, aq i madh\u2026 sa ishte nobelist. Mir\u00ebpo fare leht\u00eb truri i tij mund t&#8217;ket\u00eb qen\u00eb &#8220;low tech&#8221;, nuk ishte &#8220;blu ray&#8221;. Dhe si\u00e7 e dim\u00eb, fuqia analitike, men\u00e7uria, urt\u00ebsia\u2026 dhe n\u00eb an\u00ebn tjet\u00ebr kapaciteti p\u00ebr in\u00e7izimin-memorizimin e informacionit, jan\u00eb 2 gj\u00ebra fare t\u00eb ndryshme. T\u00eb v\u00ebrtet\u00ebn do e &#8220;shpalosim&#8221; n\u00eb rreshtin e fundit\u2026<\/p>\n<p>Ekspert\u00ebt e tekno-shkencave na mahnitin me lloj-lloj kuriozitetesh, psh. ata thon\u00eb se kapaciteti depozitues i trurit t\u00eb njeriut \u00ebsht\u00eb baraz me 4% t\u00eb Bibliotek\u00ebs s\u00eb Kongresit. Se si \u00ebsht\u00eb kalkuluar ky kuriozitet, s&#8217;e kemi iden\u00eb. Por le t&#8217;themi rishtas q\u00eb kjo 4-p\u00ebrqindje s&#8217;\u00ebsht\u00eb aspak e &#8220;vog\u00ebl&#8221;, p\u00ebrkundrazi. Mir\u00ebpo dmth. e qart\u00eb, gj\u00ebrat jan\u00eb t\u00eb kufizuara, ky \u00ebsht\u00eb ai thelbi i hidhur brenda b\u00ebrtham\u00ebs.<\/p>\n<p>Si ngush\u00ebllim sadopak, ndoshta mund t\u00eb mburremi duke th\u00ebn\u00eb q\u00eb vet\u00ebm 25 koka na nevojiten (kuptohet, aso fringo\u2026 t\u00eb pashpenzuara) dhe n\u00eb rast zjarresh a t\u00ebrmetesh, s&#8217;do na ndodh\u00eb kurr\u00eb \u00e7&#8217;pati ndodhur dikur me bibliotek\u00ebn e Aleksandris\u00eb. Sepse gjith\u00eb materialet e Bibliotek\u00ebs s\u00eb Kongresit do t&#8217;i rehatonim n\u00eb sirtar\u00ebt e k\u00ebtyre 25 kokave. Mir\u00ebpo, rishtas \u00e7&#8217;e do, sa na &#8220;ngush\u00ebllon&#8221; nj\u00eb fakt i till\u00eb, pothuaj ndoshta aspak : )<\/p>\n<p>Po ashtu, n\u00ebse eventualisht ta kemi kok\u00ebn m\u00eb t\u00eb &#8220;madhe&#8221; se mesatarja dhe pandehim q\u00eb truri jon\u00eb do jet\u00eb m\u00eb i madh (gjoja n\u00eb proporcionalitet me kok\u00ebn), do gaboheshim r\u00ebnd\u00eb! Le t&#8217;i afrohemi t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebs\u2026 Shkenca ka b\u00ebr\u00eb \u00e7mos duke e studiuar trurin e Ajnshtajnit (madje dhe gjerash qesharake, mir\u00ebpo do i shmangeshim tem\u00ebs, ndoshta her\u00eb tjet\u00ebr). Jo vet\u00ebm q\u00eb e kan\u00eb ruajtur e konservuar, por e pat\u00ebn prer\u00eb holl si pet\u00ebt p\u00ebr bakllava, 240 &#8220;slide&#8221; si pet\u00eb ajnshtajniane i pat\u00ebn ruajtur p\u00ebr t&#8217;i studiuar shkenc\u00ebtar\u00ebt e s\u00eb kaluar\u00ebs, t\u00eb s\u00eb sotmes, dhe ata t\u00eb s\u00eb ardhmes.<\/p>\n<p>Kushedi, ndoshta dhe 10 shekuj tutje njeriu do t\u00eb \u00e7uditet me trurin e Ajnshtajnit. Sepse s&#8217;ishte as 1 mikrogram m\u00eb i r\u00ebnd\u00eb sesa truri mesatar, as 1 nanomet\u00ebr m\u00eb i madh. P\u00ebrkundrazi, &#8220;\u00e7udia&#8221; konsiston\u2026 ose bazohet n\u00eb faktin q\u00eb truri i tij ishte rreth 130 gram\u00eb m\u00eb i vog\u00ebl sesa mesatarja e trurit ton\u00eb. N\u00ebse ekspert\u00ebt thon\u00eb q\u00eb ne i paskemi 4 TB vend, at\u00ebher\u00eb sipas logjik\u00ebs dhe sipas ligjeve t\u00eb fizik\u00ebs Ajnshtajni duhet t&#8217;i ket\u00eb patur m\u00eb pak\u2026 ndoshta rreth 3. 87 TB.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em>(Grafika &#8211; Ekuacioni revolucionar i Teoris\u00eb s\u00eb Relativitetit t\u00eb Ajnshtajnit, dhe &#8220;kapaciteti&#8221; i trurit t\u00eb njeriut i kufizuar prej 4 TB : )<\/em><\/p>\n<p><a  href=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/sg-truri_i_ajnshtajnit_ishte_low_tech_humoreske_2017.jpg\" data-rel=\"lightbox-gallery-0\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-11913\" src=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/sg-truri_i_ajnshtajnit_ishte_low_tech_humoreske_2017.jpg\" alt=\"\" width=\"1539\" height=\"986\" srcset=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/sg-truri_i_ajnshtajnit_ishte_low_tech_humoreske_2017.jpg 1539w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/sg-truri_i_ajnshtajnit_ishte_low_tech_humoreske_2017-300x192.jpg 300w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/sg-truri_i_ajnshtajnit_ishte_low_tech_humoreske_2017-1024x656.jpg 1024w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/sg-truri_i_ajnshtajnit_ishte_low_tech_humoreske_2017-768x492.jpg 768w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/sg-truri_i_ajnshtajnit_ishte_low_tech_humoreske_2017-1536x984.jpg 1536w\" sizes=\"auto, (max-width: 1539px) 100vw, 1539px\" \/><\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>S. Guraziu &#8211; AP Sh 2017 (di\u00e7 si Humoresk\u00eb&#8230;) Kujdes si e &#8220;p\u00ebrdorni&#8221; trurin, mos e mbushni me thashetheme e gj\u00ebrash kot, p\u00ebrdoreni racionalisht. Sepse kapaciteti i trurit p\u00ebr &#8220;depozitat&#8221; nuk \u00ebsht\u00eb i pakufizuesh\u00ebm. N\u00eb fakt, ekspert\u00ebt e kan\u00eb matur&hellip; <a href=\"https:\/\/letrat.eu\/?p=11912\" class=\"more-link\">Lexo <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[],"class_list":["post-11912","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-humoreska"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/11912","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=11912"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/11912\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=11912"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=11912"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=11912"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}