{"id":1694,"date":"2019-09-26T20:24:23","date_gmt":"2019-09-26T20:24:23","guid":{"rendered":"https:\/\/www.letrat.eu\/?p=1694"},"modified":"2024-04-23T00:37:15","modified_gmt":"2024-04-22T23:37:15","slug":"njeriu-vitruvian-shkencat-e-da-vincit-dhe-profecite-2-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/letrat.eu\/?p=1694","title":{"rendered":"Njeriu Vitruvian &#8211; Shkencat e Da Vin\u00e7it dhe Profecit\u00eb (2)"},"content":{"rendered":"<p><em>S. Guraziu &#8211; Ars Poetica, 2016<\/em><\/p>\n<p>(<em>kuriozitete e cop\u00ebza interesante nga afro 50 kategori &#8220;interesash&#8221; gjat\u00eb jet\u00ebs s\u00eb Da Vin\u00e7it; q\u00eb nga artb\u00ebrja, filozofia, shkencat optike, arkitekturale, t\u00eb armatimit&#8230; pastaj nga gjeografia e &#8220;oqeanistikat&#8221;, nga astronomia e &#8220;lunatikat&#8221;, nga anatomia e &#8220;kirurgjikat&#8221;&#8230; e deri tek &#8220;Profecit\u00eb&#8221;, si kapitull shpesh i paqart\u00eb dhe mjaft mistik i dor\u00ebshkrimeve t\u00eb tij &#8211; s.guraziu<\/em>)<\/p>\n<p>&#8220;&#8230;<strong>manuskriptet e tij jan\u00eb d\u00ebshmi e pun\u00ebs s\u00eb makin\u00ebs m\u00eb t\u00eb fuqishme mendore q\u00eb ka p\u00ebrfaq\u00ebsuar ndonj\u00ebher\u00eb truri i njeriut<\/strong>&#8221;<br \/>\n(E. McCurdy)<\/p>\n<p>[2 &#8211; <strong>Njeriu Vitruvian<\/strong> ]<\/p>\n<p><a  href=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/Njeriu-Vitruvian-Shkencat-e-Da-Vin\u00e7it-dhe-Profecit\u00eb-2.jpg\" data-rel=\"lightbox-gallery-0\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-1695 size-full\" src=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/Njeriu-Vitruvian-Shkencat-e-Da-Vin\u00e7it-dhe-Profecit\u00eb-2.jpg\" alt=\"\" width=\"1988\" height=\"1061\" srcset=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/Njeriu-Vitruvian-Shkencat-e-Da-Vin\u00e7it-dhe-Profecit\u00eb-2.jpg 1988w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/Njeriu-Vitruvian-Shkencat-e-Da-Vin\u00e7it-dhe-Profecit\u00eb-2-300x160.jpg 300w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/Njeriu-Vitruvian-Shkencat-e-Da-Vin\u00e7it-dhe-Profecit\u00eb-2-768x410.jpg 768w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/Njeriu-Vitruvian-Shkencat-e-Da-Vin\u00e7it-dhe-Profecit\u00eb-2-1024x547.jpg 1024w\" sizes=\"auto, (max-width: 1988px) 100vw, 1988px\" \/><\/a><\/p>\n<p>Vitruviusi, arkitekti, thot\u00eb se n\u00eb pun\u00ebn e tij lidhur me arkitektur\u00ebn, masat e trupit t\u00eb njeriut jan\u00eb t\u00eb ndara nga Natyra si vijon, 4 gishta b\u00ebjn\u00eb 1 p\u00ebll\u00ebmb\u00eb, dhe 4 p\u00ebll\u00ebmb\u00eb b\u00ebjn\u00eb 1 k\u00ebmb\u00eb, se 6 p\u00ebll\u00ebmb\u00eb b\u00ebjn\u00eb 1 kubit*; 4 kubit\u00eb p\u00ebrb\u00ebjn\u00eb lart\u00ebsin\u00eb e nj\u00eb njeriu. Dhe 4 kubit\u00eb b\u00ebjn\u00eb nj\u00eb hap, dhe 24 p\u00ebll\u00ebmb\u00eb b\u00ebjn\u00eb nj\u00eb njeri; dhe k\u00ebto masa ai i ka p\u00ebrdorur p\u00ebr nd\u00ebrtesat e tij.<br \/>\nN\u00ebse i hapni k\u00ebmb\u00ebt aq shum\u00eb sa t\u00eb &#8220;ulet&#8221; (zvog\u00eblohet) lart\u00ebsia juaj p\u00ebr 1\/14, dhe n\u00ebse i hapni krah\u00ebt duke i ngritur derisa gishtat e mes\u00ebm ta &#8220;prekin&#8221; nivelin e maj\u00ebs s\u00eb kok\u00ebs, duhet t\u00eb dini se qendra e gjymtyr\u00ebve t\u00eb shpalosura do t&#8217;jet\u00eb k\u00ebrthiza juaj, dhe hap\u00ebsira mes k\u00ebmb\u00ebve do t&#8217;jet\u00eb nj\u00eb trek\u00ebnd\u00ebsh barabrinj\u00ebs.<\/p>\n<p>Gjat\u00ebsia e krah\u00ebve t\u00eb shpalosur t\u00eb njeriut \u00ebsht\u00eb e barabart\u00eb me gjat\u00ebsin\u00eb e tij.<\/p>\n<p>Nga rr\u00ebnj\u00ebt e flok\u00ebve e deri n\u00eb fund t\u00eb mjekr\u00ebs \u00ebsht\u00eb nj\u00eb e dhjeta e lart\u00ebsis\u00eb s\u00eb njeriut; nga fundi i mjekr\u00ebs deri n\u00eb maj\u00eb t\u00eb kok\u00ebs \u00ebsht\u00eb pjesa e tet\u00eb e lart\u00ebsis\u00eb s\u00eb tij, nga maja e gjoksit deri n\u00eb maj\u00eb t\u00eb kok\u00ebs do t&#8217;jet\u00eb nj\u00eb e gjashta e nj\u00eb njeriu. Nga maja e gjoksit deri tek rr\u00ebnj\u00ebt e flok\u00ebve do t&#8217;jet\u00eb pjesa e shtat\u00eb e njeriut t\u00eb plot\u00eb. Nga thimthat e gjoksit deri n\u00eb maj\u00ebn e kok\u00ebs do t&#8217;jet\u00eb pjesa e kat\u00ebrt e nj\u00eb njeriu. Gjer\u00ebsia m\u00eb e madhe e supeve t\u00eb tij p\u00ebrmban n\u00eb vete pjes\u00ebn e kat\u00ebrt t\u00eb njeriut. Nga b\u00ebrryli deri n\u00eb maj\u00eb t\u00eb dor\u00ebs do t&#8217;jet\u00eb pjesa e pest\u00eb e nj\u00eb njeriu; dhe nga b\u00ebrryli deri n\u00eb k\u00ebndin e sqetull\u00ebs do t&#8217;jet\u00eb pjesa e tet\u00eb e njeriut. Dora e t\u00ebr\u00eb do t&#8217;jet\u00eb nj\u00eb e dhjeta e njeriut; fillimi i organeve gjenitale sh\u00ebnon mesin e njeriut. K\u00ebmba \u00ebsht\u00eb pjesa e shtat\u00eb e njeriut. Nga tabani i k\u00ebmb\u00ebs deri n\u00ebn gju do t&#8217;jet\u00eb pjesa e kat\u00ebrt e njeriut. Nga posht\u00eb gjurit deri tek fillimi i organeve gjenitale do t&#8217;jet\u00eb pjesa e kat\u00ebrt e njeriut. Distanca nga fundi i mjekr\u00ebs deri tek hunda, dhe nga rr\u00ebnj\u00ebt e flok\u00ebve deri tek vetullat \u00ebsht\u00eb, n\u00eb \u00e7do rast e nj\u00ebjt\u00eb, dhe sikur dhe veshi, p\u00ebrb\u00ebn nj\u00eb t\u00eb tret\u00ebn e fytyr\u00ebs.<\/p>\n<p>&#8211; &#8211; &#8211;<\/p>\n<p>* &#8220;<strong>kubit<\/strong>&#8221; &#8211; mas\u00eb antike p\u00ebr gjat\u00ebsin\u00eb, rreth 44 cm (kubit i shkurt\u00ebr) dhe kubit i gjat\u00eb 52 cm<\/p>\n<p>[ <em>Burimi: Fletoret e Leonardo Da Vin\u00e7it, V\u00ebllimi 1 (edicioni i v. 1970), f. 182-3 (Dover, Artet e Bukura, Historia e Artit), Editor: Jean P. Richter &#8211; ISBN 0-486-22572-0<\/em> ]<\/p>\n<p>***<br \/>\nAutori Edward McCurdy, n\u00eb &#8220;<strong>Fletoret e Leonardo Da Vin\u00e7it<\/strong>&#8220;, edicion i v. 1955, v\u00ebllim prej 1250 faqesh, shkruan:<br \/>\n&#8220;&#8230;se si Da Vin\u00e7i ta ket\u00eb shpenzuar koh\u00ebn e vet, kjo do jet\u00eb nj\u00eb enigm\u00eb, por ekzistenca e grumbullit t\u00eb madh t\u00eb vizatimeve, dhe sidomos t\u00eb fletoreve, na flet mjaft. T\u00eb gjitha s\u00eb bashku do k\u00ebrkonin nj\u00eb v\u00ebllim prej rreth pes\u00eb mij\u00eb faqesh&#8230;<br \/>\nDa Vin\u00e7i k\u00ebrkoi p\u00ebr t\u00eb vendosur unitetin thelb\u00ebsor t\u00eb struktur\u00ebs s\u00eb t\u00eb gjitha qenieve t\u00eb gjalla, tok\u00ebn dhe organizmat me ven\u00ebt dhe arteriet, trupin e njeriut si tipologji e bot\u00ebs. Perceptimet e trurit t\u00eb tij v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb frenoheshin nga prangat e koh\u00ebs apo t\u00eb hap\u00ebsires (vendndodhjes)&#8230;&#8221;<\/p>\n<p>&#8220;&#8230;p\u00ebr k\u00ebt\u00eb njeri, i cili i solli n\u00eb jet\u00eb disa vepra t\u00eb p\u00ebrkryera t\u00eb artit si frym\u00ebzim hyjnor, mund t\u00eb thuhet se t\u00eb gjitha njohurit\u00eb i mori si interesim ose si specializime autodidaktive, dhe se me arritjen e tij individuale simbolizon diversitetin e nj\u00eb epoke si askush tjet\u00ebr ndonj\u00ebher\u00eb, n\u00eb cil\u00ebndo periudh\u00eb t\u00eb historis\u00eb s\u00eb bot\u00ebs.<br \/>\nP\u00ebr dikend q\u00eb i ka studiuar p\u00ebr m\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb \u00e7erek shekulli pothuajse rregullisht k\u00ebto manuskripte &#8211; produkt i kushedi sa mij\u00ebra or\u00ebve t\u00eb aktivitetit intelektual (davin\u00e7ian) &#8211; ato jan\u00eb t\u00eb dh\u00ebnat e pun\u00ebs s\u00eb makin\u00ebs m\u00eb t\u00eb fuqishme mendore q\u00eb ka p\u00ebrfaq\u00ebsuar ndonj\u00ebher\u00eb truri i njeriut&#8230;<br \/>\nCili mendimtar ka poseduar ndonj\u00ebher\u00eb vizionin kozmik n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb kaq k\u00ebmb\u00ebngul\u00ebse?&#8230;&#8221;<\/p>\n<p><a  href=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/shkencat_e_davincit_dhe_profecite2-njeriu_vitruvian_web_tekst2.jpg\" data-rel=\"lightbox-gallery-0\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-6993\" src=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/shkencat_e_davincit_dhe_profecite2-njeriu_vitruvian_web_tekst2.jpg\" alt=\"\" width=\"1200\" height=\"736\" srcset=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/shkencat_e_davincit_dhe_profecite2-njeriu_vitruvian_web_tekst2.jpg 1200w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/shkencat_e_davincit_dhe_profecite2-njeriu_vitruvian_web_tekst2-300x184.jpg 300w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/shkencat_e_davincit_dhe_profecite2-njeriu_vitruvian_web_tekst2-1024x628.jpg 1024w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/shkencat_e_davincit_dhe_profecite2-njeriu_vitruvian_web_tekst2-768x471.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 1200px) 100vw, 1200px\" \/><\/a><br \/>\n<a  href=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/shkencat_e_davincit_dhe_profecite2-njeriu_vitruvian_web_tekst1.jpg\" data-rel=\"lightbox-gallery-0\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-6995\" src=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/shkencat_e_davincit_dhe_profecite2-njeriu_vitruvian_web_tekst1.jpg\" alt=\"\" width=\"1200\" height=\"736\" srcset=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/shkencat_e_davincit_dhe_profecite2-njeriu_vitruvian_web_tekst1.jpg 1200w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/shkencat_e_davincit_dhe_profecite2-njeriu_vitruvian_web_tekst1-300x184.jpg 300w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/shkencat_e_davincit_dhe_profecite2-njeriu_vitruvian_web_tekst1-1024x628.jpg 1024w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/shkencat_e_davincit_dhe_profecite2-njeriu_vitruvian_web_tekst1-768x471.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 1200px) 100vw, 1200px\" \/><\/a><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>S. Guraziu &#8211; Ars Poetica, 2016 (kuriozitete e cop\u00ebza interesante nga afro 50 kategori &#8220;interesash&#8221; gjat\u00eb jet\u00ebs s\u00eb Da Vin\u00e7it; q\u00eb nga artb\u00ebrja, filozofia, shkencat optike, arkitekturale, t\u00eb armatimit&#8230; pastaj nga gjeografia e &#8220;oqeanistikat&#8221;, nga astronomia e &#8220;lunatikat&#8221;, nga anatomia&hellip; <a href=\"https:\/\/letrat.eu\/?p=1694\" class=\"more-link\">Lexo <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[10,2],"tags":[],"class_list":["post-1694","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-komente","category-perkthime"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1694","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1694"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1694\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1694"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1694"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1694"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}