{"id":2709,"date":"2019-10-05T16:19:19","date_gmt":"2019-10-05T16:19:19","guid":{"rendered":"https:\/\/www.letrat.eu\/?p=2709"},"modified":"2024-04-16T21:47:58","modified_gmt":"2024-04-16T20:47:58","slug":"portokalli-mania-dhe-ethet-e-portokallise-holandeze","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/letrat.eu\/?p=2709","title":{"rendered":"&#8220;Oranjegekte&#8221; \u2013 Ethet e Portokallis\u00eb (si fenomen)!"},"content":{"rendered":"<p>(<em>sguraziu &#8211; ars poetica, qershor 2019<\/em>)<\/p>\n<p><a  href=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/oranjegekte.jpg\" data-rel=\"lightbox-gallery-0\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-8073\" src=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/oranjegekte.jpg\" alt=\"\" width=\"1600\" height=\"1200\" srcset=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/oranjegekte.jpg 1600w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/oranjegekte-300x225.jpg 300w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/oranjegekte-1024x768.jpg 1024w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/oranjegekte-768x576.jpg 768w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/oranjegekte-1536x1152.jpg 1536w\" sizes=\"auto, (max-width: 1600px) 100vw, 1600px\" \/><\/a><\/p>\n<p>Dihet q\u00eb portokallia \u00ebsht\u00eb ngjyra komb\u00ebtare e Holand\u00ebs, \u00ebsht\u00eb pjes\u00eb e pandashme e kultur\u00ebs holandeze. Kjo ngjyr\u00eb ka \u201czanafill\u00eb\u201d mbret\u00ebrore, por sot \u201cportokallia\u201d simbolizon nj\u00eb krenari t\u00eb gjithanshme e t\u00eb paskajshme, madje e ng\u00ebrthen dhe krenarin\u00eb e t\u00eb q\u00ebnit holandez.<br \/>\nN\u00eb holandisht \u201cOranjegekte\u201d (Portokalli-mania) ose \u201cOranjekoorts\u201d (Ethet e portokallis\u00eb) \u00ebsht\u00eb si t\u00eb thuash obsesion i pap\u00ebrshkruesh\u00ebm, psh. gjat\u00eb eventeve sportive komb\u00ebtare. Q\u00eb nga v. 1934 tifoz\u00ebt jan\u00eb veshur dhe ende vishen \u201cportokallisht\u201d p\u00ebr t\u2019i mb\u00ebshtetur ekipet (dmth. gjat\u00eb futbollistikave t\u00eb Bot\u00ebrorit, t\u00eb UEFA etj).<br \/>\nFanelat, kapelat, \u00e7orapet, brekushet, shallet (se mos vet\u00ebm kaq, \u00e7far\u00eb tjet\u00ebr jo) jan\u00eb rekuizite \u201cordinere\u201d t\u00eb pashmangshme, por tifoz\u00ebt m\u00eb t\u00eb zjarrt\u00eb i portokallizojn\u00eb madje dhe makinat e tyre, sht\u00ebpit\u00eb, dyqanet\u2026 mustaqet, gjith\u00e7ka. Grat\u00eb e tifoz\u00ebve, ose t\u00eb dashurat, solidarizohen po ashtu, edhe ato vishen ekskluzivisht portokallisht, dmth. tekefundit n\u00ebse p\u00ebr asgje tjet\u00ebr\u2026 at\u00ebher\u00eb p\u00ebr nder t\u00eb burrave t\u00eb tyre, tifoz\u00eb.<br \/>\nKompania ajrore e Holandes KLM e pati portokallizuar madje dhe nj\u00eb avion komplet, Boeing 777. Aq larg mund t\u00eb shkoj\u00eb \u201cportokallizmi\u201d i krenaris\u00eb. N\u00eb fakt, sipas meje sa i p\u00ebrket \u201coranjegekte\u201d\u2026 kufizimi i vet\u00ebm p\u00ebr holandez\u00ebt \u00ebsht\u00eb imagjinata.<br \/>\nN\u00eb rregull, por pse holandez\u00ebt jan\u00eb kaq t\u00eb fiksuar pas portokallis\u00eb?! E di \u201cpse\u201d, teknikisht dhe mund ta sqaroj, por prap\u00eb sikur s\u2019e kam iden\u00eb mir\u00ebfilli pse ky fiksim kaq \u201cgjer\u00ebsisht-portokallisht\u201d! : )<br \/>\nNdoshta shfaqja m\u00eb e madhe e krenaris\u00eb dhe \u201cethet e portokallis\u00eb\u201d hetohet gjat\u00eb fest\u00ebs s\u00eb 27 Prillit, gjat\u00eb \u201cKoningsdag\u201d (Dita e Mbretit \u2013 deri n\u00eb v. 2014, festa njihej si Dita e Mbret\u00ebresh\u00ebs, p\u00ebr nder t\u00eb monarkut t\u00eb m\u00ebparsh\u00ebm, Mbret\u00ebresh\u00ebs Beatrix).<br \/>\nPortokallia pra \u00ebsht\u00eb ngjyra e familjes mbret\u00ebrore holandeze. Dinastia aktuale (e Willem-Alexander) daton q\u00eb nga Princi Willem van Oranje (Sht\u00ebpia Oranje-Nassau). Willem qe b\u00ebr\u00eb Princ n\u00eb v. 1544, dhe dmth. ishte \u201cdega e par\u00eb monarkiste\u201d e Sht\u00ebpis\u00eb Oranje-Nassau, ai ishte udh\u00ebheq\u00ebsi i revolt\u00ebs holandeze kund\u00ebr Habsburg\u00ebve spanjoll\u00eb. Revolta pati \u00e7uar n\u00eb pavar\u00ebsin\u00eb holandeze n\u00eb v. 1581.<br \/>\nDihet po ashtu q\u00eb Holanda e ka flamurin m\u00eb t\u00eb vjet\u00ebr me tri trakat (kuq, bardh, kalt\u00ebr), flamur i miratuar q\u00eb n\u00eb v. 1572 gjat\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb Pavar\u00ebsis\u00eb. P\u00ebr \u00e7udi t\u00eb shumkujt \u201cportokallia\u201d nuk figuron n\u00eb flamur (ngjyrat e flamurit pat\u00ebn ardhur nga stema e Princit Oranje-Nassau).<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>(sguraziu &#8211; ars poetica, qershor 2019) Dihet q\u00eb portokallia \u00ebsht\u00eb ngjyra komb\u00ebtare e Holand\u00ebs, \u00ebsht\u00eb pjes\u00eb e pandashme e kultur\u00ebs holandeze. Kjo ngjyr\u00eb ka \u201czanafill\u00eb\u201d mbret\u00ebrore, por sot \u201cportokallia\u201d simbolizon nj\u00eb krenari t\u00eb gjithanshme e t\u00eb paskajshme, madje e ng\u00ebrthen&hellip; <a href=\"https:\/\/letrat.eu\/?p=2709\" class=\"more-link\">Lexo <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-2709","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-shenime-shkurt"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2709","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2709"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2709\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2709"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2709"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2709"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}