{"id":5696,"date":"2020-03-21T23:54:22","date_gmt":"2020-03-21T22:54:22","guid":{"rendered":"https:\/\/letrat.eu\/?p=5696"},"modified":"2025-09-19T00:25:37","modified_gmt":"2025-09-18T23:25:37","slug":"pikasizmi-si-stil-i-shpikur-dhe-baskizmi-si-stil-i-lindur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/letrat.eu\/?p=5696","title":{"rendered":"Pikasizmi si stil i &#8220;shpikur&#8221;, dhe Baskiatizmi si stil i &#8220;lindur&#8221;!"},"content":{"rendered":"<p><em>(sguraziu &#8211; ars poetica, j 2020)<\/em><\/p>\n<p>( J-M Basquiat &#8211; <strong>para Luftes II Bot\u00ebrore kishte shum\u00eb m\u00eb pak qen\u00eb<\/strong>&#8230; tashm\u00eb e kemi katranosur e nxirosur )<\/p>\n<p>&#8230;si nj\u00eb vizatues absolutisht unikal, si nj\u00eb artist i lindur (autodidakt), si kategori e m\u00ebvet\u00ebsishme n\u00eb historin\u00eb e artit (kategori ku v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb &#8220;hyj\u00eb&#8221; ndokush tjet\u00ebr p\u00ebrve\u00e7 tij), si vizatuesi ndoshta m\u00eb &#8220;karakteristik&#8221; dhe me stilin e pap\u00ebrs\u00ebritsh\u00ebm, i cili ia kalonte dhe vet\u00eb babaxhanit t\u00eb &#8220;modernes&#8221; Picasso, them k\u00ebshtu pasi Basquiat pothuaj sikur pati lindur me &#8220;stilin&#8221; e vet, me baskiatizmin (le ta quaj: <strong>baskiatizmi<\/strong>), nd\u00ebrsa Picasso sikur pati hequr t\u00eb zez\u00ebn e ullirit duke u v\u00ebrtitur, sikur gjith\u00eb jet\u00ebn iu desh t\u00eb eksperimentonte dhe ta zhvillonte &#8220;<strong>pikasizmin<\/strong>&#8220;, Picasso \u00ebsht\u00eb marr\u00eb me fazat e veta gjat\u00eb gjith\u00eb jet\u00ebs, her\u00eb e rrotullonte e her\u00eb k\u00ebrkonte di\u00e7, her\u00eb e pllakoste &#8220;bluja&#8221; e her\u00eb zverdhej, me dedada e dekada duke parakaluar n\u00eb aren\u00ebn e artit, nd\u00ebrsa Basquiat me art \u00ebsht\u00eb marr\u00eb vet\u00ebm 1 dekad\u00eb t\u00eb vetme, brenda 10 viteve i pati l\u00ebn\u00eb mbrapa (ku ta di tani sakt\u00ebsisht&#8230; por) mbi 2000 punime, qofshin vizatime, skica etj&#8230; natyrisht gjat\u00eb karrier\u00ebs s\u00eb shkurt\u00ebr artistike, aty-k\u00ebtu i ka portretizuar (karikaturizuar) dhe artist\u00ebt, nd\u00ebr ta dhe babaxhanin e &#8220;shkarravinave&#8221; vizatimore, t\u00eb madhin Picasso, pastaj mikun e ngusht\u00eb Andy Warhol, k\u00ebt\u00eb patjet\u00ebr&#8230; e madje dhe vet\u00eb Leonardo da Vin\u00e7in &#8211; nga ky i fundit Basquiat dhe \u00ebsht\u00eb &#8220;frym\u00ebzuar&#8221;, n\u00eb kuptimin si\u00e7 b\u00ebjn\u00eb pafajsh\u00ebm f\u00ebmij\u00ebt, me maniret, gjoja duke imituar maniret, duke b\u00ebr\u00eb si t\u00eb m\u00ebdhenjt\u00eb pararend\u00ebs, af\u00ebrmensh se mahnitej me vizatimet e Leonardos, ka mjaft vizatime t\u00eb tij ku mund t\u00eb hetohet &#8220;influenca&#8221; ideatike e Da Vin\u00e7it&#8230; gjithsesi, n\u00eb k\u00ebt\u00eb vizatim (<em>shih ngjitur<\/em> &#8211; ku ka shkruar emrin e Da Vin\u00e7it) Basquiat gjoja sikur merret me para-studim, me skicim detajesh, me notash shkurt apo sh\u00ebnimesh (nj\u00ebsoj si\u00e7 b\u00ebnte dhe Da Vin\u00e7i, bie fjala n\u00eb Codex Leicaster, Codex Atlanticus, apo gjithandej n\u00ebp\u00ebr fletoret e veta), nd\u00ebr t\u00eb tjera Basquiat ka shkruar: &#8220;<strong>karburante<\/strong>, <strong>naft\u00eb<\/strong>, <strong>th\u00ebngjill<\/strong>, <strong>gas n\u00eb kanaqet<\/strong>&#8220;, pastaj (gjoja si Q &#8211; <em>Question<\/em>, si pjes\u00eb e Pyetjes) &#8220;<strong>n\u00ebse para Luft\u00ebs 2-t\u00eb Bot\u00ebrore ekzistonin 1\/3 e qenve<\/strong>&#8230;&#8221; (dhe dmth sikur tani na qenkesh rritur numri i qenve aq shum\u00eb, sa mos pyet), dhe plus n\u00ebse <strong>uj\u00ebsjell\u00ebsi &#8220;shtiret&#8221; sikur sjell + uj\u00eb t\u00eb ngroht\u00eb<\/strong>, at\u00ebher\u00eb pra ia paskemi &#8220;tejkaluar&#8221; <strong>kulmit t\u00eb katranizimit<\/strong>, e qart\u00eb se e paskemi katranosur e nxirosur : )<br \/>\nKatranizim&#8230; apo madje dhe asfaltizim, quaje si t\u00eb duash. Teknologjia dhe miliona e miliona makina, nd\u00ebr to as tankset e ushtrive t\u00eb bot\u00ebs as avion\u00ebt s&#8217;ecin me uj\u00eb. Dihet q\u00eb bitumeni i cili p\u00ebrdoret p\u00ebr asfaltin e gjith\u00eb bot\u00ebs dhe \u00ebsht\u00eb &#8220;derivacion&#8221; i naft\u00ebs.<\/p>\n<p>I ngrati Basquiat, uroj q\u00eb p\u00ebr vizatimin e koduar &#8220;Leonardo da Vin\u00e7i&#8221; t&#8217;mos jet\u00eb frym\u00ebzuar pasi, eventualisht, ta ket\u00eb tradhtuar uji i ngroht\u00eb n\u00eb banjo, por e qart\u00eb se ai e vriste mendjen, ishte i preokupuar e ndoshta dhe i lodhur nga lajmet mediatike, nga prapaskenat e TV-politikave, vet\u00eb TV-kanalet ndoshta jan\u00eb pron\u00eb e magnat\u00ebve t\u00eb naft\u00ebs, e ndjente dhimbjen, bota industriale \u00ebsht\u00eb e vart\u00ebsuar nga nafta dhe e qart\u00eb se energjitikat i diktojn\u00eb dhe politikat e sh\u00ebmtuara, ky vizatim i tij s&#8217;ishte ndonje klithm\u00eb &#8220;nihilistike&#8221; as diogjenike, por nj\u00eb aso klithme e beft\u00eb artistike, 6 vite m\u00eb von\u00eb do ikte&#8230; do i thoshte lamtumir\u00ebn jet\u00ebs, fam\u00ebs dhe gjith\u00e7kaje, vet\u00ebm 2 vite pas vdekjes se tij, n\u00eb v. 1990 filloi operacioni i koduar &#8220;Mburoja e Shkret\u00ebtir\u00ebs&#8221; si parap\u00ebrgatitje p\u00ebr operacionin e koduar &#8220;Stuhia e Shkret\u00ebtir\u00ebs&#8221; (njohur si luft\u00eb me Irakun, ose si Lufta e Gjirit)&#8230;<\/p>\n<p>[ ngjitur: Jean-Michel Basquiat (1960-1988) &#8211; <strong>Pa Titull (Leonardo Da Vin\u00e7i)<\/strong>, 1982 ]<\/p>\n<p><a  href=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Pikasizmi-si-stil-i-shpikur-dhe-Baskizmi-si-stil-i-lindur.jpg\" data-rel=\"lightbox-gallery-0\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-5697\" src=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Pikasizmi-si-stil-i-shpikur-dhe-Baskizmi-si-stil-i-lindur.jpg\" alt=\"\" width=\"1400\" height=\"904\" srcset=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Pikasizmi-si-stil-i-shpikur-dhe-Baskizmi-si-stil-i-lindur.jpg 1400w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Pikasizmi-si-stil-i-shpikur-dhe-Baskizmi-si-stil-i-lindur-300x194.jpg 300w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Pikasizmi-si-stil-i-shpikur-dhe-Baskizmi-si-stil-i-lindur-1024x661.jpg 1024w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Pikasizmi-si-stil-i-shpikur-dhe-Baskizmi-si-stil-i-lindur-768x496.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 1400px) 100vw, 1400px\" \/><\/a><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Jean-Michel Basquiat (1960-1988) &#8211; <strong>&#8220;Flash&#8221; n\u00eb Napoli<\/strong>, 1983<\/p>\n<p><a  href=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Jean-Michel_Basquiat_1960-1988_-_Flash_ne_Napoli_1983.jpg\" data-rel=\"lightbox-gallery-0\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-9769\" src=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Jean-Michel_Basquiat_1960-1988_-_Flash_ne_Napoli_1983.jpg\" alt=\"\" width=\"1787\" height=\"2000\" srcset=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Jean-Michel_Basquiat_1960-1988_-_Flash_ne_Napoli_1983.jpg 1787w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Jean-Michel_Basquiat_1960-1988_-_Flash_ne_Napoli_1983-268x300.jpg 268w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Jean-Michel_Basquiat_1960-1988_-_Flash_ne_Napoli_1983-915x1024.jpg 915w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Jean-Michel_Basquiat_1960-1988_-_Flash_ne_Napoli_1983-768x860.jpg 768w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Jean-Michel_Basquiat_1960-1988_-_Flash_ne_Napoli_1983-1372x1536.jpg 1372w\" sizes=\"auto, (max-width: 1787px) 100vw, 1787px\" \/><\/a><br \/>\n&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>(sguraziu &#8211; ars poetica, j 2020) ( J-M Basquiat &#8211; para Luftes II Bot\u00ebrore kishte shum\u00eb m\u00eb pak qen\u00eb&#8230; tashm\u00eb e kemi katranosur e nxirosur ) &#8230;si nj\u00eb vizatues absolutisht unikal, si nj\u00eb artist i lindur (autodidakt), si kategori e&hellip; <a href=\"https:\/\/letrat.eu\/?p=5696\" class=\"more-link\">Lexo <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14],"tags":[],"class_list":["post-5696","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-modern"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5696","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5696"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5696\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5696"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5696"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5696"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}