{"id":6852,"date":"2020-11-09T00:02:20","date_gmt":"2020-11-08T23:02:20","guid":{"rendered":"https:\/\/letrat.eu\/?p=6852"},"modified":"2024-04-09T09:32:10","modified_gmt":"2024-04-09T08:32:10","slug":"ego-sintonia-dhe-vetenjohja-e-un-ikalitetit-narcizist","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/letrat.eu\/?p=6852","title":{"rendered":"Ego-sintonia dhe Vet\u00ebnjohja e Un-ikalitetit Narcizist!"},"content":{"rendered":"<p><em>S. Guraziu &#8211; Ars Poetica, N 2020 (Humoresk\u00eb &#8211; fragment)<\/em><\/p>\n<p>(&#8230;<strong>provo ta puth\u00ebsh veten n\u00eb pasqyr\u00ebn e l\u00ebngshme t\u00eb liqenit, syhapur ama aq &#8220;verb\u00ebrisht&#8221; sa t\u00eb mbytesh, aq i p\u00ebrhumbur sa t&#8217;fundosesh n\u00eb vet\u00eb imazhin t\u00ebnd<\/strong>&#8230;)<\/p>\n<p>| &#8211; &#8211; &#8211; <em>fragm<\/em> &#8211; &#8211; &#8211;<\/p>\n<div dir=\"ltr\">P\u00ebr fat t\u00eb keq bota nuk funksionon sipas \u201cimagjinat\u00ebs\u201d, dihet se h\u00ebnat \u00ebnd\u00ebrrtare t\u00eb shkrimtar\u00ebve dhe i gjith\u00eb universi oniristik jan\u00eb di\u00e7 tjet\u00ebr. As vet\u00eb lunatik\u00ebt ndoshta s\u2019i ngush\u00ebllon imagjinata. Megjithat\u00eb, ashtu duke u v\u00ebrdallur n\u00eb \u201clart\u00ebsin\u00eb\u201d e tyre ata mbase dhe ia dalin disi. Neve realist\u00ebt e tok\u00ebs imagjinata s\u2019na ngush\u00ebllon asfare. Prore na duhen ca gj\u00ebra sadopak m\u00eb t\u00eb \u201cprekshme\u201d.<\/div>\n<div dir=\"ltr\"><\/div>\n<div dir=\"ltr\">Profesionist\u00ebt e fush\u00ebs (psiko-analist\u00eb, ekspert\u00eb psikiatrik\u00eb, psikolog\u00eb dhe k\u00ebso pro-fash t\u00eb till\u00eb) thon\u00eb se narcisizmi \u00ebsht\u00eb nj\u00eb \u201c\u00e7rregullim i personalitetit\u201d, se narcisizmi \u00ebsht\u00eb nj\u00ebri nga disa lloje t\u00eb \u00e7rregullimeve \u201cpersonale\u201d. Nj\u00eb Narcis modern, p\u00ebr dallim nga ai \u201cklasiku\u201d mitologjik, n\u00eb vend t\u00eb \u00e7rregullimit narcisist mbase mund t\u2019vuaj\u00eb nga ndonj\u00eb alternativ\u00eb tjet\u00ebr, psh. nga \u201c\u00e7rregullimi histrionik\u201d dhe \u00e7rregullime t\u00eb ngjashme\u2026 k\u00ebso termash t\u00eb shkenc\u00ebs.<\/div>\n<div dir=\"ltr\"><\/div>\n<div dir=\"ltr\">Ekspert\u00ebt thon\u00eb se \u00e7rregullime t\u00eb tilla t\u00eb personalitetit jan\u00eb ego-sintonike. Kjo do t\u2019thot\u00eb se \u201cpacient\u00ebt\u201d jo medoemos jan\u00eb t\u00eb vet\u00ebdijsh\u00ebm p\u00ebr ndonj\u00eb problem \u201cpersonal\u201d. Q\u00ebkur gjith\u00e7ka e sinkronizuar me ego-n e tyre, sintonia vetvetiu n\u00ebnkuptohet q\u00eb \u00ebsht\u00eb e p\u00ebrkryer. Rrall\u00eb ndonj\u00ebher\u00eb, n\u00ebse dhe t\u2019iu shkonte mendja p\u00ebr \u00e7rregullimin, ata madje mund t\u2019pandehin se problemi i till\u00eb s\u2019\u00ebsht\u00eb vet\u00ebm i \u201ctyre\u201d, assesi. Sipas tyre t\u00eb nj\u00ebjtin e kan\u00eb dhe gjith\u00eb t\u00eb tjer\u00ebt rreth e rrotull.<\/div>\n<div dir=\"ltr\"><\/div>\n<div dir=\"ltr\">Derisa \u00e7rregullimi ego-sintonik implikon se p\u00ebrvoja dhe idet\u00eb e nj\u00eb personi jan\u00eb n\u00eb p\u00ebrputhje me ego-n e tij \u2013 nga ana tjet\u00ebr, \u00e7rregullimi ego-distonik n\u00ebnkupton q\u00eb mendimet, ose disa feksime t\u00eb caktuara ndjehen t\u00eb pad\u00ebshirueshme, t\u00eb papranueshme, shpesh t\u00eb neveritshme, shqet\u00ebsuese, jo n\u00eb p\u00ebrputhje me imazhin vet\u00ebkonceptual (t\u00eb personit).<\/div>\n<div dir=\"ltr\"><\/div>\n<div dir=\"ltr\">Psikolog\u00ebt i marrin si shembull obsesionet, i karakterizojn\u00eb dhe i p\u00ebrshkruajn\u00eb ato t\u2019jen\u00eb \u201cego-distonike\u201d. Personi q\u00eb i p\u00ebrjeton obesionet, i njeh t\u2019jen\u00eb mendime t\u00eb tija (dmth. feksime origjinale t\u00eb mendjes), megjithat\u00eb s\u2019ka kontroll mbi to. E ndjen se obsesionet jan\u00eb disi p\u00ebrjashta kontrollit, s\u2019mund t\u2019i afektoj\u00eb me vullnetin e vet.<\/div>\n<div dir=\"ltr\"><\/div>\n<div dir=\"ltr\">Bukur, le t\u2019pohojn\u00eb psikolog\u00ebt, le ta \u00e7ojn\u00eb shkenc\u00ebn p\u00ebrpara, ndonj\u00ebher\u00eb le t\u2019ken\u00eb dhe t\u00eb drejt\u00eb, le t\u2019i qart\u00ebsojn\u00eb sekretet e psikes. Duke i gjurmuar skutat e thella t\u00eb shpirtit njer\u00ebzor le ta v\u00ebshtir\u00ebsojn\u00eb shkenc\u00ebn sa m\u00eb shum\u00eb p\u00ebr neve joshkenc\u00ebtar\u00ebt. Edhe pse, \u00e7&#8217;\u00ebsht\u00eb e v\u00ebrteta cakush prej ekspert\u00ebve mund t\u2019jen\u00eb dhe vet\u00eb t\u00eb \u201c\u00e7rregulluar\u201d. Natyrisht, ata vet\u00eb s\u2019e pranojn\u00eb, sekretet profesionale ngelin sekrete, ama nuk p\u00ebrjashtohet mund\u00ebsia q\u00eb dhe psikolog\u00ebt tin\u00ebz t\u2019jen\u00eb narcizist\u00eb t\u00eb \u00e7rregulluar, dmth. narcizist\u00eb t\u00eb arsimuar, ekspert\u00eb a la narcissus-scientia : )<\/div>\n<div dir=\"ltr\"><\/div>\n<div dir=\"ltr\">Si\u00e7 na \u00ebsht\u00eb e njohur nga mitologjia romake, Narcisi ishte nj\u00eb djalosh sa i hijsh\u00ebm po aq dhe i mir\u00eb, vet\u00eb pika e djalit. N\u00eb syt\u00eb e Ehos\u00eb s\u00eb dashuruar padyshim ishte djalosh me dy D-ja t\u00eb m\u00ebdha. Mir\u00ebpo p\u00ebr fat t\u00eb keq, i \u201cpsiko-\u00e7rregulluar\u201d aq keq. Pas nj\u00eb kohe t\u00eb gjat\u00eb t\u00eb shp\u00ebrfilljes nga Narcisi, Ehoja e ngrat\u00eb dhe mund ta ket\u00eb ndjer\u00eb keqardhjen p\u00ebr t\u00eb. Nd\u00ebrsa ai vet\u00eb, kuptohet as iden\u00eb s\u2019e kishte.<\/div>\n<div dir=\"ltr\"><\/div>\n<div dir=\"ltr\">S\u2019e vriste mendjen p\u00ebr asnj\u00eb lloj \u00e7rregullimi, p\u00ebrndryshe h\u00ebp\u00ebrh\u00eb dhe mund t\u2019na ishte k\u00ebndellur. K\u00ebndellje mjaftuesh\u00ebm\u2026 s\u00ebpaku aq sa t\u2019mos e paguante marr\u00ebzin\u00eb reflektive me jet\u00ebn e vet. Madje-madje, as vet\u00eb Jupiterit (si kryezot), ndoshta as atij s\u2019i ishin t\u00eb njohura \u00e7rregullimet e \u201cpersonalitetit\u201d. Tekefundit, mitologjia s\u2019e p\u00ebrmend kund k\u00ebt\u00eb detaj, askund s\u2019thuhet se Jupiteri p\u00ebrve\u00e7 si i gjith\u00ebditur, p\u00ebrve\u00e7 si omni-zot, na shtirej gjoja dhe psikolog.<\/div>\n<div dir=\"ltr\"><\/div>\n<div dir=\"ltr\">Imagjino\u2026 tani t\u00eb pamundur\u00ebn (p\u00ebr hir t\u00eb shembullit), provo ta \u201cdashurosh\u201d veten aq marr\u00ebzisht, si\u00e7 pati b\u00ebr\u00eb dikur Narcisi. Thjesht si imagjinat\u00eb, anise nuk ia vlen, meq\u00eb ngelet e pamundur. Vall\u00eb cili bukurosh i s\u00eb sotmes do ia dilte! Provo ta puth\u00ebsh veten n\u00eb pasqyr\u00ebn e l\u00ebngshme t\u00eb liqenit, syhapur ama aq \u201cverb\u00ebrisht\u201d sa t\u2019mbytesh, aq i p\u00ebrhumbur sa t\u2019fundosesh n\u00eb vet\u00eb imazhin t\u00ebnd!<\/div>\n<div dir=\"ltr\"><\/div>\n<div dir=\"ltr\">E pamundur, madje n\u00eb k\u00ebt\u00eb rast imagjinata sikur \u201cting\u00ebllon\u201d \u00e7mendurake. Jo pra, s\u2019ia vlen, djaloshar\u00ebt e s\u00eb sotmes jan\u00eb relativisht mir\u00eb me psikologjisjet.<\/div>\n<div dir=\"ltr\"><\/div>\n<div dir=\"ltr\">Duke p\u00ebrjashtuar aty-k\u00ebtu ndonj\u00eb Ricky Martin, apo dhe ndonj\u00eb Ilir Shaqir, pasi t\u00eb till\u00ebve megjithat\u00eb nuk u dihet. Nj\u00ebra pal\u00eb fort t\u00eb hijsh\u00ebm, fatlumnisht t\u00eb pajisur dhe me buz\u00ebqeshjen konstante e me q\u00ebndres\u00ebn orfeike. Tjetra pal\u00eb kok\u00ebm\u00ebdhenj nga jasht\u00eb, dhe me ato veset mozomokeq, narcizist\u00eb t\u00eb pandreqsh\u00ebm. Ja pse ca kategorive nuk u dihet, stadi i tanish\u00ebm psiko-shkencor s\u2019na ofron dhe aq garanci. P\u00ebr fat t\u00eb mir\u00eb bukurosh\u00ebt e tjer\u00eb kurr\u00eb, ose helbete rrall\u00ebher\u00eb shkojn\u00eb aq larg sa t\u00eb dashurohen n\u00eb imazhin e vet.<\/div>\n<div dir=\"ltr\"><\/div>\n<div dir=\"ltr\">Sipas pohimeve t\u00eb shkenc\u00ebs, njer\u00ebzit s\u2019jan\u00eb narcizist\u00eb t\u00eb lindur (nga natyra), ata dhe mund t\u2019b\u00ebhen t\u00eb till\u00eb nga mjedisi i tyre, nga rrethanat psiko-ambientale. Thuhet se, bie fjala, duke e analizuar m\u00ebnyr\u00ebn si prind\u00ebrit i trajtojn\u00eb f\u00ebmij\u00ebt, ekspert\u00ebt mund ta parashikojn\u00eb sa narcizist\u00eb do t\u2019b\u00ebhen f\u00ebmij\u00ebt e tyre.<\/div>\n<div dir=\"ltr\"><\/div>\n<div dir=\"ltr\">M\u00eb tej, shkenca na thot\u00eb se tipare t\u00eb personalitetit narcizistik, si psh. ndjenja e tepruar madh\u00ebshtis\u00eb, ep\u00ebrsia (superioriteti), vet\u00ebbesimi i st\u00ebrngopur rreth \u201cdrejt\u00ebsis\u00eb absolute\u201d (dmth. dituria universale, pagabueshm\u00ebria e tyre), viteve t\u00eb fundit na ishin vazhdimisht n\u00eb rritje, statistikat na qenkan prore n\u00eb rritje. Sidomos nd\u00ebr shkenc\u00ebtar\u00eb t\u00eb profilit t\u00eb lart\u00eb, nd\u00ebr udh\u00ebheq\u00ebs politik\u00eb, nd\u00ebr personalitete t\u00eb famshme, nd\u00ebr yje t\u00eb show-biz, nd\u00ebr udh\u00ebheq\u00ebs t\u00eb korporatave, nd\u00ebr pronar\u00eb t\u00eb bizneseve dhe bos\u00ebr t\u00eb tjer\u00eb.<\/div>\n<div dir=\"ltr\"><\/div>\n<div dir=\"ltr\">Studimet madje sugjerojn\u00eb q\u00eb narcisist\u00ebt jan\u00eb m\u00eb t\u00eb lumtur sesa ne t\u00eb tjer\u00ebt (lirisht mund ta p\u00ebrfshij dhe veten mes \u201cnesh\u201d, pasi s\u2019jam narcizst : ) P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, narcisist\u00ebt jan\u00eb m\u00eb vital, m\u00eb t\u00eb fort\u00eb se ne (e duan jet\u00ebn m\u00eb shum\u00eb) dhe jan\u00eb m\u00eb pak t\u00eb stresuar.<\/div>\n<div dir=\"ltr\"><\/div>\n<div dir=\"ltr\">Narcisi dikur (ai i v\u00ebrteti) i ngrati s\u2019kishte si ta dinte \u2013 na ishte se \u00e7\u2019na ishte, mitologjia aq \u201clarg\u201d. Por vall\u00eb si ta dim\u00eb ne vet\u00eb tani, si ta dim\u00eb sot n\u00ebse jemi t\u00eb \u201c\u00e7rregulluar\u201d, n\u00ebse narcizist\u00eb? Vall\u00eb ka ndonj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb ta njohim narcisizmin vet\u00eb, pa ndihm\u00ebn e psiko-shkencave? N\u00ebse fjala na qenka p\u00ebr \u201c\u00e7rregullim personaliteti\u201d at\u00ebher\u00eb thjesht, ende pa e ditur bota do ta \u201cri-rregullonim\u201d veten, dhe ja e kryer.<\/div>\n<div dir=\"ltr\"><\/div>\n<div dir=\"ltr\">N\u00ebse (lexues i respektuar) si lexues ke arritur deri k\u00ebtu, ndalo p\u00ebr nj\u00eb frym\u00eb dhe reflekto: vall\u00eb di kush p\u00ebr ndonj\u00eb shteg q\u00eb t\u00eb dilet atje ku duhet, ca koh\u00eb para ekspert\u00ebve, p\u00ebrpara se ndokush t\u2019ia nis me analizat e personalitetit t\u00ebnd? Sepse pastaj mbase do ishte pak\u00ebz von\u00eb, apo jo. Pyetja pra k\u00ebtu nuk \u00ebsht\u00eb aso \u201ct&#8217;jesh a t\u2019mos jesh\u201d, por si t\u2019i njoh\u00ebsh shenjat e personalitetit narcizistik, p\u00ebrpara se t\u2019i ket\u00eb zbuluar bota?<\/div>\n<p>| &#8211; &#8211; &#8211; <em>vijon<\/em> &#8211; &#8211; &#8211;<\/p>\n<p>[ Piktura: John W. Waterhouse (1849-1917) \u2013 Ehoja dhe Narcisi, 1903 ]<\/p>\n<p><a  href=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/Miti-ovidian-i-Narcisit-Bukuria-dhe-veset-narcisoide.jpg\" data-rel=\"lightbox-gallery-0\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-556\" src=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/Miti-ovidian-i-Narcisit-Bukuria-dhe-veset-narcisoide.jpg\" alt=\"\" width=\"1400\" height=\"799\" srcset=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/Miti-ovidian-i-Narcisit-Bukuria-dhe-veset-narcisoide.jpg 1400w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/Miti-ovidian-i-Narcisit-Bukuria-dhe-veset-narcisoide-300x171.jpg 300w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/Miti-ovidian-i-Narcisit-Bukuria-dhe-veset-narcisoide-768x438.jpg 768w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/Miti-ovidian-i-Narcisit-Bukuria-dhe-veset-narcisoide-1024x584.jpg 1024w\" sizes=\"auto, (max-width: 1400px) 100vw, 1400px\" \/><\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>S. Guraziu &#8211; Ars Poetica, N 2020 (Humoresk\u00eb &#8211; fragment) (&#8230;provo ta puth\u00ebsh veten n\u00eb pasqyr\u00ebn e l\u00ebngshme t\u00eb liqenit, syhapur ama aq &#8220;verb\u00ebrisht&#8221; sa t\u00eb mbytesh, aq i p\u00ebrhumbur sa t&#8217;fundosesh n\u00eb vet\u00eb imazhin t\u00ebnd&#8230;) | &#8211; &#8211; &#8211;&hellip; <a href=\"https:\/\/letrat.eu\/?p=6852\" class=\"more-link\">Lexo <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[],"class_list":["post-6852","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-humoreska"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6852","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6852"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6852\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6852"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6852"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6852"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}