{"id":6947,"date":"2020-12-20T15:06:57","date_gmt":"2020-12-20T14:06:57","guid":{"rendered":"https:\/\/letrat.eu\/?p=6947"},"modified":"2024-04-09T09:21:56","modified_gmt":"2024-04-09T08:21:56","slug":"ilustrim-akuarelik-interieri-i-spitalit-te-shkodres-1857","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/letrat.eu\/?p=6947","title":{"rendered":"Ilustrim akuarelik, interieri i Spitalit t\u00eb Shkodr\u00ebs, ~1857"},"content":{"rendered":"<p><em>(sguraziu &#8211; ap, dhjetor 2020)<\/em><\/p>\n<p><strong>Ilustrim akuarelik, interieri i Spitalit t\u00eb Shkodr\u00ebs, ~1857<\/strong> (Autori i panjohur)<br \/>\n[Science Museum, Lond\u00ebr &#8211; arkivuar n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb Koleksionit t\u00eb Life Magazine, Google Arts &amp; Culture Project ]<\/p>\n<p>(padyshim, ilustrimi do jet\u00eb b\u00ebr\u00eb gjat\u00eb ose menj\u00ebher\u00eb pas mbarimit t\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb Krimes\u00eb &#8211; sh\u00ebn. im &#8211; sg)<br \/>\nLufta e Krimes\u00eb (1853-1856) ishte nj\u00eb konflikt mes Perandoris\u00eb Ruse (n\u00eb nj\u00ebr\u00ebn an\u00eb) dhe aleanc\u00ebs s\u00eb Perandoris\u00eb Osmane + Perandoris\u00eb Franceze + Perandoris\u00eb Britanike + Mbret\u00ebris\u00eb s\u00eb Sardenj\u00ebs, si &#8220;casus belli&#8221; i luft\u00ebs konsiderohet patronazhi i t\u00eb krishter\u00ebve n\u00eb territorin turk, nga historian\u00ebt ndonj\u00ebher\u00eb Lufta e Krimes\u00eb konsiderohet si nj\u00eb nga luft\u00ebrat e para &#8220;moderne&#8221; (<em>sipas tekstit holandisht<\/em> <span style=\"color: #ff0000;\">*<\/span>), sepse u aplikuan ndryshime teknike q\u00eb ndihmuan n\u00eb p\u00ebrcaktimin e rrjedh\u00ebs s\u00eb luft\u00ebs, p\u00ebrfshir\u00eb p\u00ebrdorimin e par\u00eb taktik t\u00eb hekurudhave dhe t\u00eb telegrafit, po ashtu ishte nj\u00ebra nga luftrat e para q\u00eb u dokumentua gjer\u00ebsisht n\u00eb raportet e shkruara gazetareske e fotografike, p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb n\u00eb histori populli e kishte &#8220;parasysh&#8221; realitetin e p\u00ebrditsh\u00ebm t\u00eb luft\u00ebs p\u00ebrmes gazetave.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\">*<\/span> <em>sipas tekstit holandisht<\/em> &#8211; edhe pse e respektoj zhargonin e ushtarak\u00ebve, t\u00eb kronist\u00ebve entuziast\u00eb dhe t\u00eb historian\u00ebve, p\u00ebr mua termi &#8220;luft\u00eb moderne&#8221; p\u00ebrher\u00eb ting\u00ebllon si ironi e zverdhur, sipas meje nuk ekziston &#8220;modernizmi luftarak&#8221;, pavar\u00ebrsisht se ishte avancim (dmth. kontekstual, teknologjik e shkencor, i fizik\u00ebs b\u00ebrthamore) vall\u00eb si mund t\u00eb quhet &#8220;moderniz\u00ebm&#8221; p\u00ebrdorimi i monstruoziteteve n\u00eb Hiroshima e gjetiu!, sa her\u00eb njeriu zhytet n\u00eb zezonat e luft\u00ebs sikur automatikisht &#8220;fshihet&#8221; modernizmi, thjesht ndodh\u00eb nj\u00ebfar\u00eb kthimi n\u00eb &#8220;barbariz\u00ebm&#8221;, pavar\u00ebsisht n\u00eb cilin shekull luftohet, pavar\u00ebrsisht armatimeve, pavar\u00ebrsisht doktrinave, pavar\u00ebrsisht tekno-marifeteve luftarake, pavar\u00ebrsisht rrotullimit t\u00eb &#8220;tekno-rrot\u00ebve&#8221; (qofshin robot-tankse futuriste, hekurishte terminator-ike, apo qerre t\u00eb drunj\u00ebta), sipas meje termi &#8220;luft\u00eb moderne&#8221; se \u00e7&#8217;ka di\u00e7 konfliktuoze me thelbin e logjik\u00ebs, q\u00ebkur na ndjek analogjia e vet\u00eb para-njeriut, analogjia e logjikave t\u00eb parahistoris\u00eb, n\u00ebse na ndiqka&#8230; at\u00ebher\u00eb &#8220;what&#8217;s the point&#8221;, edhe komunitetet &#8220;spelologjike&#8221; neandertaleske nj\u00ebdit\u00eb do kujtoheshin dhe tutje do luftonin me shkopinj t\u00eb mprehur, dmth. sipas tyre i kishin avancuar hesapet teknologjike duke i &#8220;mprehur kunjat&#8221; : )<\/p>\n<p><a  href=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/Ilustrim-akuarelik-interieri-i-Spitalit-te-Shkodres-1857.jpg\" data-rel=\"lightbox-gallery-0\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-6948\" src=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/Ilustrim-akuarelik-interieri-i-Spitalit-te-Shkodres-1857.jpg\" alt=\"\" width=\"1192\" height=\"1513\" srcset=\"https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/Ilustrim-akuarelik-interieri-i-Spitalit-te-Shkodres-1857.jpg 1192w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/Ilustrim-akuarelik-interieri-i-Spitalit-te-Shkodres-1857-236x300.jpg 236w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/Ilustrim-akuarelik-interieri-i-Spitalit-te-Shkodres-1857-807x1024.jpg 807w, https:\/\/letrat.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/Ilustrim-akuarelik-interieri-i-Spitalit-te-Shkodres-1857-768x975.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 1192px) 100vw, 1192px\" \/><\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>(sguraziu &#8211; ap, dhjetor 2020) Ilustrim akuarelik, interieri i Spitalit t\u00eb Shkodr\u00ebs, ~1857 (Autori i panjohur) [Science Museum, Lond\u00ebr &#8211; arkivuar n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb Koleksionit t\u00eb Life Magazine, Google Arts &amp; Culture Project ] (padyshim, ilustrimi do jet\u00eb b\u00ebr\u00eb gjat\u00eb&hellip; <a href=\"https:\/\/letrat.eu\/?p=6947\" class=\"more-link\">Lexo <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[16],"tags":[],"class_list":["post-6947","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-multimedia"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6947","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6947"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6947\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6947"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6947"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/letrat.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6947"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}