Simbolizmi Mitologjik – Amazonizmi dhe Infanticidi!

S. Guraziu – Ars Poetica, Prill 2019

(…vetë Zeusi që t’mos e “kullufiste” babai i vet, qe fshehur në Kretë dhe do rritej me qumështin e Amaltea, i vetmi ai si foshnje pati “shpëtuar”. Dhe shih… vetë Kryezoti i mëshiruar dikur, tani s’e kupton sa “jonjerëzore” është vrasja e foshnjave…)

[ Disa “pikëpyetje e pikëçuditëse” – për trimëreshën Hipolita! ]

Siç e dimë, preokupimi kryesor i Amazonave ishte lufta, asgjë tjetër! Lufta, lufta dhe vetëm lufta! Ishin aq brutale dhe agresive, i vrisnin madje dhe vetë foshnjat e veta (nëse ato t’mos lindnin çupa), Amazonat ishin vajzat e Aresit, vajzat e Perëndisë së Luftës.

Problemi im me Amazonat është pakashumë i ngjashëm me “problemin” Palepatusit dikur. Nëse vetë një grek (që në shek. III ose IV pes.) e kishte të vështirë t’i kuptonte Amazonat, atëherë pse t’mos jetë e vështirë dhe për mua sot… 2500 vjet më vonë?

Në vend që nëna e tyre t’na ishte psh. Erisa (apo Diskordia e romakëve, sepse ashtu dhe do ishin fare të qarta “gjenet e agresivitetit”, gjithçka do t’përputhej, do t’kishte sadopak kuptim), mitologjia insiston dhe na thotë se nëna e tyre ishte askush tjetër por Harmonia (ajo pra… vetë Perëndesha e Harmonisë së përjetshme dhe e Pajtimit, ose dmth. le ta përmendim dhe ekuivalentin, Konkordia romake)!

Shih pra çudinë, kontradiksionin, absurdin e kulluar. Palepatusi i kishte arsyet e veta të “vështirësisë”, mua ndër të tjera më brengos bie fjala mospërputhja me “ligjin e probabilitetit”. Amazonat tërë jetën vrasëse, i vrisnin madje dhe foshnjat e veta. Vallë si është e mundur, asnjëra prej tyre s’i pati ngjarë “mamit”, asnjë Amazonë s’e pati trashëguar as dhe 1 kromozom të Harmonisë?!
Thjesht s’pi ujë, diç nuk shkon, diç është ngatërruar keq, më vjen keq Hipolita, mjaft i dyshimtë i gjithë “koncepti”!

Pastaj po ashtu, tërë jetën merresh vetëm me luftrat e me vrasjet, dhe ta akuzosh babain për sherret e për luftrat! Hm, në rregull, akuzojeni, babai juaj. Ama ç’faj na paskësh babai tekefundit kur detyra e tij kryesore ishte të qënit “Zot i Luftës”!
Më vjen keq Hipolita, të ngushëlloj për motrën që Akili e vrau në Trojë, është aq fisnike t’i ndihmosh të pafajshmit, ajo pati zgjedhur anën e drejtë… ja që s’duhej t’ishte përballur me Akilin. Sepse ky ishte një arrogant i tmerrshëm, e patën paralajmëruar, edhe nëna e vet e edhe orakujt, e dinte se do vdiste, e prapë një “makinë vrastare” e pandalshme, krenohej dhe vetë Aresi (babai juaj) me të.

Mirëpo insistoj, dikush nga ju, së paku një (1) Amazonë duhej t’i kishte ngjarë një grimë “mamit”. Ndonjëra nga ju do duhej ta kishte trashëguar së paku një (1) kromozom të Harmonisë. Sorry… Hipolita, kështu e kërkon ligji i “probabilitetit” universal.
Në rregull trimëria, mirë çështja e “rripit” tënd, mirë simpatia e miqësia me Herkulesin, i lumtë dhe atij me kryerjen e “detyrave të veta”, ama si mund t’i vrisni foshnjat! Vallë si mund të akseptohet nga perënditë ideja e nënave vrastare?! Si mund të akseptohet “koncepti i egërsisë së hipopotameshës”, si mund të akseptohet “vrasja e vegjëlisë nga luaneshat”… si të akseptohet nga mendja e shëndoshë që perënditë dhe vajzat e perëndive t’i vrasin foshnjat e veta!

E kam të vështirë të pajtohem me “konceptin”, padyshim është ndonjë ngatërrim. Si është e mundur Hipolita, që një perëndi ta konsiderojë gjenocidin, apo dhe vetëm idenë filicidale? S’më interesojnë Saturnat e Kronusat, krahasuar me “olimpikët”… titanikët ishin zotrash “barbarë”, ende s’e patën krijuar njerëzimin, s’bënin asnjë sherr ndaj njeriut sepse njerezimi as nuk ekzistonte. Ju shtireshit aq modernë, aq të avancuar, Zeusi vendosi dhe na solli në jetë, andaj si është e mundur Hipolita… një perëndeshë ta konsiderojë gjenocidin, feticidin, filicidin!?

E di që njerëzit e bëjnë, e di që në mbretërinë shtazore infanticidi është diç e “zakonshme”. Luanët janë mbretër të animalistikave por kot prestigji e krenaria e tyre… as ata nuk hezitojnë t’i vrasin këlyshët e vet. Dhe aq shumë specie tjera, hippopotami ngryset e demonizohet, i vret aq pamëshirshëm të vegjlit e vet.

Nga ne njerëzit, vrasja e foshnjave është praktikuar ndoshta që nga zanafilla e njerëzimit (jemi thjesht vdekatarë, larg përkryerjes, kemi dhe shumë rrugë për t’bërë, s’jemi “hyjnorë” Hipolita). Ama si ta kuptojmë kur dhe zotat njëjtë!? Vetë Zeusi që t’mos e “kullufiste” babai i vet, qe fshehur në Kretë dhe do rritej me qumështin e Amaltea, i vetmi ai si foshnje pati “shpëtuar”. Dhe shih… vetë Kryezoti i mëshiruar dikur, tani s’e kupton sa “jonjerëzore” është vrasja e foshnjave!

Për shumë kafshë sjellja infanticidale s’është hiçgjë “e veçantë”. Për ne njerëzit tingëllon “jonjerëzore” – ta them Hipolita, vetëm në ShBA çdo vit së paku 450 foshnja vriten nga nënat e tyre, kështu thonë raportet e FBI. Mirëpo, natyrisht, rastet tona janë “të izoluara”, gjenet tona janë duke u “pastruar”, shpresoj. Ato nëna të sëmura a të dëshpëruara s’janë duke ndjekur ndonjë lloj rituali “amazonash”. Praktikat “tribaliste” të pyjeve të pashkelura amazonike janë po ashtu diç tjetër! Për tribalizmat e “kanibalizmat” kemi më pak fakte e të dhëna… sesa kemi për foshnjat në ShBA.

Më vjen keq Hipolita, “koncepti amazonik” i vetë vajzave të Harmonisë për t’i vrarë foshnjat ndeshet me disa rregulla bazike (qoftë dhe nëse për hir të simbolizmit të merreshin si “ok”). Koncepti ndeshet me vetë ligjin bazik të “probabilitetit” kozmik. Hippopotami dhe mjaft shtazë të tjera i vrasin të vegjlit e vet, e saktë, por nëna e hippo-s nuk ishte Harmonia. S’ka shans… madje as Sethi (si armiku i përbetuar i njerëzores) s’ishte “babai” i tij.

Më fal Hipolita, s’është asgjë “personale”, respekti im ndaj teje si trimëreshë e mbretëreshë ngelet i palëkundur, por më shumë i besoj racionaliteteit të Palepatusit. Më shumë i besoj “logjikës” së një Palepatusi si pseudo-emër, sesa imagjinatës së Ovidit dhe gjithë kronistëve të dyshimtë të mitologjisë.

Palepatusi shkruante se meqë Amazonat nuk ekzistonin gjatë kohës së tij (shek. 4 – 3, pes.), ndoshta ato s’kanë ekzistuar as në të kaluarën. Ndoshta Amazonat ishin burra, por armiqtë e tyre do t’i kenë ngatërruar për gra, sepse visheshin me rroba të gjata e fustanellash, i lidhnin flokët e gjatë, i “maskonin” disi në kokë, dhe i rruanin mjekrat e tyre xham.

Që para mitologjisë greke, mitologjia egjiptase na flet për perëndeshën Taueret e cila konsiderohej “Perëndeshë e Lindjes dhe e Pjellorisë”. Vetë emri si domethënie “e Madhja”, “Madhështorja”, ose “e Madhërishmja” na flet se ishte atribut “paqësor” për hyjnitë e rrezikshme. Perëndesha Taueret përshkruhej si një hipopotam femëror me atribute felinistike e krokodileske. Dmth. me fjalë të tjera pëshkruhej si një “hipo-pelë e Nilit me dy këmbë, e kryqëzuar me tipare të maceve të mëdha (mbase të panterës, të luaneshës, tigreshës), me gjinjtë e një gruaje, si dhe me shpinën e krokodilit të Nilit (padyshim nënkupton dhe vetë bishtin).

Shih pra Hipolita (grekët do t’flisnin për perëndeshën Torisa, ashtu njihej Taueret) vallë a nuk të duket e tmerrshme. Hippopotami i vret të vegjlit e vet, ndërsa vetë perëndesha e Pjellorisë dhe e Lindjes i ka atributet e tij! Vetë perëndesha e Pjellorisë na përshkruhet pothuaj më monstruoze sesa dhe Kimera e Homerit ndoshta!

Më vjen keq Hipolita, parë nga “kromozomet” e babait (Aresit), konceptin “amazonik” dhe do ta kuptoja disi. Ama vetë vajzat e Harmonisë t’i vrasin foshnjat… për mua është aq e pakuptimtë, s’ka shans ta “pranoj”. Falë Harmonisë dhe vetë yjet e qiellit xixëllojnë në paqe, përjetësisht… Ndërsa ne, pothuaj si ca “thnegla” të ekzistencës kozmike duhet t’vazhdojmë me monstruozitete njësoj si ju Amazonat, “luaneshat e mitologjisë”, si Kronusi i titanikëve, si babai i vetë Zeusit… nonsens!

– – –
Fotot:
Kryetrimëresha e Amazonave, Hipolita – në pop-kulturën dhe në mito-grafinë moderne amerikane, si karakter i strip-librave (libr. të vizatuar), Diana është diç si një “super-grua magjike”, duke qenë gjoja vajza e Hipolitasë dhe e Zeusit, ajo ka fuqi të jashtëzakonshme të hyjnorëve, mund të përballet madje dhe me vetë Aresin (perëndi e Luftës në mit. greke – i biri i vetë Zeusit dhe Herasë – ekuivalenti romak i Aresit ishte Marsi), nga furra hollivudeske, në “Wonder Woman”, 2017, Hipolita thjesht e “luan” rolin e vet, dmth. ishte Mbretëreshë e Amazonave (karakter i luajtur nga aktorja daneze Connie Nielsen), ndërsa Diana, vajza e saj është gjoja duke u “rritur” e duke u trajnuar si luftëtare me cilësitë amazoneske, fuqitë e veta mbinjerëzore (trashëguar nga babai Zeusi) ajo do t’i zbulojë pastaj vetë, gjatë sfidave dhe aventurave tutje si “wonder woman”…